Szanowni Państwo, zwracam się z prośbą o poradę. Postaram się pokrótce opisać sytuację dotyczącą próby zawarcia umowy najmu mieszkania komunalnego z zasobów gminy po śmierci najemcy. Od niecałych 4 lat zamieszkiwałam z babcią w mieszkaniu komunalnym wraz z moimi małymi dziećmi, w którym byłam ja zameldowana w grudniu 2016 r. do dnia dzisiejszego tj. 22.01.2019. … Wejście w stosunek najmu po zmarłym. Niestety Pana sytuacja nie jest dobra, a gmina działa zasadniczo zgodnie z prawem. Zgodnie z art. 691 § 1 Kodeksu cywilnego w razie śmierci najemcy lokalu mieszkalnego w stosunek najmu lokalu wstępują: małżonek niebędący współnajemcą lokalu, dzieci najemcy i jego współmałżonka, inne osoby, wobec których najemca był obowiązany do Warto wiedzieć, że w przypadku przejęcia lokalu po śmierci najemcy, stosuje się artykuł 691 kodeksu cywilnego. Wspomniany przepis dotyczy wstąpienia osób krewnych i bliskich w stosunek najmu wszystkich mieszkań (nie tylko komunalnych). Wedle artykułu 691 KC, po śmierci najemcy w stosunek najmu mogą wstąpić następujące osoby: Zaległości w czynszu, zniszczenia w mieszkaniu, wyprowadzka bez powiadomienia i zapłaty za ostatni okres - to problemy, z którymi na co dzień mierzą się właściciele mieszkań. Średnio tracą na tym prawie 9 tys. zł. Czytaj także: 70 procent wynajmujących miało problem z najemcą. Wyniki ankiety Rendin. W przypadku śmierci osoby, która korzystała z lokalu komunalnego, określone osoby mogą, jednakże „wstąpić w umowę najmu”, w miejsce zmarłego. Komu przysługuje prawo do lokalu komunalnego określa w pierwszej kolejności ustawa, a następnie przepisy prawa miejscowego. Art. 691 k.p.c. §1 W razie śmierci najemcy lokalu Vay Tiền Nhanh Chỉ Cần Cmnd. Spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu to prawo niezbywalne, które nie może przejść bezpośrednio na członków rodziny zmarłego. Jak wobec tego należy postąpić w przypadku śmierci członka spółdzielni mieszkaniowej? Kto ma prawo do podpisania umowy ze spółdzielnią i do uzyskania nowego spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu? Spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu nie jest prawem dziedzicznym, wobec tego nie może przejść na najbliższych członków rodziny zmarłego. Odziedziczyć można jedynie wkład mieszkaniowy złożony przez zmarłego w trakcie podpisywania umowy ze spółdzielnią. Jakie formalności czekają spadkobierców zmarłego w związku z odziedziczeniem wkładu mieszkaniowego?Zobacz także: Jak przekształcić spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu we własność. Poradnik Kto dziedziczy wkład i prawo do lokalu?Należy pamiętać, że w przypadku jednego ze współmałżonków, w pierwszej kolejności wkład wniesiony do spółdzielni i prawo do ubiegania się o spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu ma wdowa lub wdowiec. W następnej kolejności prawo to przysługuje dzieciom i innym bliskim zmarłego – ciotkom, wujkom, babciom itp. pod warunkiem, że osoby te mieszkały razem ze zmarłym w chwili jego śmierci. Wobec takiego przepisu dzieci mieszkające w innym mieszkaniu niż to, w którym mieszkał zmarły nie są brane pod uwagę przy dziedziczeniu możliwości uzyskania prawa lokatorskiego w pierwszej kolejności. Wymóg wspólnego mieszkania decyduje w takiej sytuacji o dziedziczeniu – zgodnie z ustawą o spółdzielniach mieszkaniowych, art. 14 oraz także: Spółdzielcze prawo lokatorskie, a własnościowe prawo do lokalu – różnice Co rzeczywiście można odziedziczyć? Istotne jest, że nie można odziedziczyć spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu, ale krewni spełniający wymóg wspólnego zamieszkania ze zmarłym mogą się ubiegać o przyjęcie do spółdzielni w poczet członków i o zawarcie nowej umowy o ustanowienie lokatorskiego prawa do lokalu. Odziedziczyć można również wkład mieszkaniowy, a raczej połowę tego wkładu. To jednak dzieje się tylko w ściśle określonych przypadkach – wdowa lub wdowiec mają prawo do dziedziczenia połowy wkładu jeśli posiadali wspólnotę majątkową. Wkład mieszkaniowy stanowi wówczas część majątku wspólnego i dlatego połowa tego wkładu należy się jednemu z sytuacji gdy zarząd spółdzielni mieszkaniowej odmówiłby jednemu ze spadkobierców prawa do podpisania nowej umowy ustanawiającej spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu, spadkobierca może zwrócić się do sądu o wydanie orzeczenia, które zastępuje oświadczenie woli spółdzielni – sądy najczęściej rozstrzygają takie kwestie na korzyść prawo lokatorskie – co to takiego?Czy lokatorskie prawo do mieszkania może wygasnąć?Spółdzielcze prawo lokatorskie po rozwodzieW jaki sposób należy napisać umowę ustanawiającą prawo lokatorskie do lokalu mieszkalnego?Co warto wiedzieć o umowie ustanawiającej spółdzielcze prawo lokatorskie? Chcesz dowiedzieć się więcej, sprawdź » Polski Ład. Ściąga dla przedsiębiorców, księgowych, kadrowych (PDF) Wstąpienie w stosunek najmu oznacza, że osoby stają się współ(najemcami) na dotychczasowych warunkach z chwilą śmierci najemcy. Jest to odrębna instytucja od dziedziczenia i dotyczy wyłącznie lokali mieszkalnych. Celem omawianego przepisu jest zapewnienie prawa do mieszkania osobom, dla których stanowiło ono centrum życiowe, najczęściej z uwagi na łączące ich z dotychczasowym najemcą więzy rodzinne i dla których pozbawienie ich praw najmu byłoby równoznaczne z utratą podstawowego dobra, jakim jest prawo do mieszkania. Omawiany przepis nie może natomiast służyć do pokonywania trudności lokalowych w drodze obejścia obowiązujących w tym względzie zasad dotyczących przydziału lokali również: Korzystanie z mieszkania po śmierci spadkodawcy Kto może wstąpić w stosunek najmu W razie śmierci najemcy lokalu mieszkalnego w stosunek najmu lokalu wstępują: małżonek niebędący współnajemcą lokalu, dzieci najemcy i jego współmałżonka, inne osoby, wobec których najemca był obowiązany do świadczeń alimentacyjnych, oraz osoba, która pozostawała faktycznie we wspólnym pożyciu z najemcą. W razie braku osób stosunek najmu lokalu mieszkalnego te wstępują w stosunek najmu lokalu mieszkalnego, jeżeli stale zamieszkiwały z najemcą w tym lokalu do chwili jego śmierci. Samo zameldowanie nie przesądza o tym, że osoba stale zamieszkiwała z najemcą. W celu sprawdzenia czy osoba faktycznie przebywała w lokalu gmina może przeprowadzić wywiad może budzić określenie „pozostawanie we wspólnym pożyciu z najemcą”. Można przyjąć, że chodzi o pewną wspólnotą domową, duchową, gospodarczą, fizyczną, ale ta ostatnia nie jest konieczną przesłanką. Są to, np.: osoby pozostające w konkubinacie, rodzeństwo, dziecko umieszczone w rodzinie uprawniona może żądać ustalenia na drodze procesu cywilnego, że wstąpiła w stosunek najmu. Ma bowiem interes prawny w potwierdzeniu stanu prawnego wynikłego ze śmierci najemcy. Żądanie ustalenia wstąpienia w stosunek najmu lokalu mieszkalnego nie ulega przedawnieniu. Sprawa o ustalenie wstąpienia w stosunek najmu lokalu mieszkalnego w miejsce zmarłego najemcy podlega rozpoznaniu w postępowaniu „zwykłym”. Powództwo powinno być wytoczone przeciwko nie stosuje się w razie śmierci jednego ze współnajemców lokalu z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z 2003 r. roszczenie o ustalenie wstąpienia w stosunek najmu nie przysługuje natomiast krewnym najemcy innym niż w linii prostej pierwszego stopnia, jeżeli najemca nie miał wobec nich obowiązku świadczeń alimentacyjnych. W ten sposób prawa do wystąpienia do sądu pozbawieni zostali dalsi krewni najemcy - jak choćby wnuki - niejednokrotnie przez wiele lat z najemcą zamieszkujący i sprawujący nad nim osobistą opiekę. Korzystanie z mieszkaniaMałżonek i inne osoby bliskie spadkodawcy, które mieszkały z nim do dnia jego śmierci, są uprawnione do korzystania w ciągu trzech miesięcy od otwarcia spadku z mieszkania i urządzenia domowego w zakresie dotychczasowym. Rozrządzenie spadkodawcy wyłączające lub ograniczające to uprawnienie jest również serwis: Spadki Opisz nam swój problem i wyślij zapytanie. 19 lipca 2022, 21:00. 3 min czytania Własne mieszkanie to marzenie niemal każdego człowieka, który rozpoczyna dorosłe, samodzielne życie. Jednak wciąż rosnące ceny za metr kwadratowy sprawiają, że obecnie niewielu może sobie na mieszkanie pozwolić. Bardzo często wiąże się to z koniecznością wzięcia wysokiego kredytu, do którego jednak niezbędny jest wkład własny. Idealnym rozwiązaniem w takiej sytuacji może być przeprowadzka do mieszkania komunalnego. Czym ono jest? Jakie warunki trzeba spełnić, aby je nabyć? Mieszkanie komunalne to lokal, który jest własnością gminy, dlatego osoby, które chcą w nim zamieszkać, muszą spełniać pewne określone kryteria. Warunki, jakie muszą zostać spełnione przez ewentualnego lokatora, ustala indywidualnie każda gmina, która ma w swoich zasobach mieszkania komunalne | Foto: Fotokon / Shutterstock Mieszkanie komunalne przysługująca wyłącznie osobom o niskich dochodach, których sytuacja finansowa całkowicie uniemożliwia zakup lub wynajęcie własnego mieszkania Obowiązujące przepisy prawa umożliwiają wykup mieszkania komunalnego przez najemcę pod pewnymi warunkami Pomimo tego, że najemca mieszkania komunalnego nie jest jego właścicielem, jest on chroniony np. przed eksmisją Mieszkanie komunalne — co to jest? Mieszkanie komunalne to lokal, który jest własnością gminy, dlatego osoby, które chcą w nim zamieszkać, muszą spełniać pewne określone kryteria. Warunki, jakie muszą zostać spełnione przez ewentualnego lokatora, ustala indywidualnie każda gmina, która dysponuje mieszkaniami komunalnymi. Jednym z kryteriów klasyfikowania kandydatów do mieszkań komunalnych jest sytuacja finansowa, którą obrazuje dochód na osobę w gospodarstwie domowym. Poziom dochodu nie może być zbyt niski ani zbyt wysoki — przy zbyt małych zarobkach lokatora nie stać na opłacenie czynszu, zaś jeśli zarabia zbyt dużo, to nie kwalifikuje się do otrzymania przydziału mieszkaniowego. Dzięki temu, że gmina posiada lokale komunalne, może realizować swoją misję dotyczącą zaspokajania potrzeb mieszkaniowych wspólnoty samorządowej. Kto może otrzymać mieszkanie komunalne? Przede wszystkim jest to opcja przysługująca wyłącznie osobom o niskich dochodach, których sytuacja finansowa całkowicie uniemożliwia zakup lub wynajęcie własnego mieszkania. Z tego powodu mieszkanie komunalne uznawane jest za formę pomocy socjalnej. Potencjalny najemca mieszkania komunalnego musi zatem udokumentować swoje niskie dochody, jak również nie może posiadać praw do innej nieruchomości mieszkalnej. Dodatkowo osoba ubiegająca się o takie mieszkanie musi rzeczywiście zamieszkiwać daną gminę (czasami sam meldunek nie wystarczy) lub pracować na jej terenie. To gmina ustala warunki, na jakich przyznawane są mieszkania komunalne na jej terenie. Dlatego można mieć do czynienia z sytuacją, w której otrzymanie tego rodzaju pomocy publicznej może być warunkowane na dziesiątki różnych sposobów. Czytaj także w BUSINESS INSIDER Zobacz także: Długo oczekiwany moment na rynku nieruchomości. Mieszkania zaczynają tanieć Jak dostać mieszkanie komunalne? Oto procedura ubiegania się o mieszkanie komunalne opisana w kilku krokach: na początku należy sprawdzić kryteria, jakie stawia gmina dla osób starających się o mieszkanie komunalne, następnie należy złożyć wniosek wraz z załączonym oświadczeniem o wysokości dochodów za ostatnie 3 miesiące oraz oświadczeniem o stanie majątkowym, urzędnicy analizują wniosek, a odpowiednie organy urzędu gminy weryfikują stan faktyczny (prywatny i materialny) wnioskodawcy, w razie pozytywnej decyzji wnioskodawca trafia na listę oczekujących, gmina może przedstawić maksymalnie trzy propozycje mieszkania komunalnego — jeżeli wnioskodawca odrzuci wszystkie, zostanie skreślony z listy oczekujących, po zaakceptowaniu mieszkania komunalnego przez wnioskodawcę następuje podpisanie umowy najmu na dany lokal. Warto pamiętać, że na liście oczekujących można widnieć dość długo. Rekordzista czekał na przyznanie mieszkania komunalnego dwadzieścia lat. Według danych GUS każdego roku mniej niż co piąta osoba na liście otrzymuje mieszkanie komunalne. Czy można wykupić mieszkanie komunalne? Obowiązujące przepisy prawa umożliwiają wykup mieszkania komunalnego przez najemcę pod pewnymi warunkami. Ogólne zasady wykupu lokali komunalnych reguluje Ustawa o gospodarce nieruchomościami. Jak starać się o wykup takiego mieszkania? Przede wszystkim należy w urzędzie miasta lub gminy dowiedzieć się, czy władze samorządowe planują sprzedać dany lokal. Jeśli tak, to najemca składa odpowiedni wniosek. Prawo do wykupu mieszkania komunalnego mają w pierwszej kolejności dotychczasowi najemcy. Podstawowym warunkiem jest niezaleganie z opłatami za czynsz. Będąc w takiej sytuacji, warto zainteresować się taką opcją, ponieważ można kupić mieszkanie w wyjątkowo korzystnej cenie. Zobacz także: Jak wynająć komuś mieszkanie na wakacje? To proste, ale jeden szczegół zmienia wszystko Gminy często chcą pozbyć się niektórych mieszkań komunalnych ze względu na wysokie koszty ich utrzymania, dlatego wiele z nich (choć nie wszystkie) wprowadziło bonifikaty, czyli bardzo atrakcyjne zniżki na wykup lokali komunalnych będących w najgorszym stanie. Mieszkanie można wykupić już za 15 proc. jego wartości rynkowej. Gmina sama ustala wysokość bonifikaty — procentowej lub kwotowej — na wykup mieszkania komunalnego, np. w Warszawie jest to maksymalnie 70 proc., a we Wrocławiu bonifikata może sięgać nawet 98 proc. wartości rynkowej nieruchomości. Warto jednak pamiętać, że jeżeli nabywca lokalu sprzeda mieszkanie przed upływem 5 lat od zakupu albo wykorzysta je do innych celów niż mieszkaniowe, to może być wezwany przed władze samorządowe do zwrotu udzielonej mu bonifikaty. Czy mieszkanie komunalne można odziedziczyć? Nie można odziedziczyć takiego mieszkania. Ma to na celu uniknięcie sytuacji, w której lokal komunalny mogłyby przejąć osoby, których zarobki pozwalają na wynajem lub zakup mieszkania. Lokal komunalny zostaje przydzielony konkretnemu najemcy, który spełnia określone przez daną gminę kryteria. Po śmierci głównego najemcy, jego bliscy mogą jednak przedstawić w urzędzie gminy zaświadczenie o swoich dochodach. W przypadku spełnienia przez nich obowiązujących kryteriów przydziału lokalu komunalnego będą mogli podpisać umowę najmu. Zobacz także: Jak tanio i bezpiecznie wynająć atrakcyjne mieszkanie? Są sposoby Prawa najemcy lokalu komunalnego Pomimo tego, że najemca mieszkania komunalnego nie jest jego właścicielem, jest on chroniony np. przed eksmisją, natomiast jeśli najemca — z niezależnych od niego powodów — musi opuścić lokal komunalny, to gmina ma obowiązek zaproponować mu lokal zastępczy. Jeśli mieszkaniec lokalu komunalnego chce przebudować mieszkanie lub przeprowadzić w nim remont, musi uzyskać na to zgodę w urzędzie gminy, jednak zazwyczaj nie ma z tym problemu, gdyż gminom zależy na podniesienia standardu mieszkania. Najemca w żadnym razie nie może czerpać z lokalu komunalnego korzyści majątkowych, np. wynająć pokoju za opłatą. W razie śmierci najemcy osoby bliskie najemcy, które stale z nim mieszkały, aż do chwili jego śmierci wstępują w stosunek najmu. W przypadku braku osób bliskich – stosunek najmu lokalu mieszkalnego wygasa. Kto z bliskich osób może wstąpić w stosunek najmu? 1. Komentowany przepis art. 31 ustawy o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego z dnia 21 czerwca 2010 r. ( Nr 71, stanowi kontynuację regulacji przewidzianej w przepisie art. 63a uchylonej NajLokU. Treść art. 31 ustawy o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego z dnia 21 czerwca 2010 r. ( Nr 71, odsyła do osób, które do chwili śmierci najemcy lokalu sprawowały nad nim opiekę na podstawie umowy zawartej z najemcą przed r., spełniającej wymagania określone w art. 9 ust. 2 z r. – Prawo lokalowe – gdzie należy stosować przepis Kodeksu cywilnego w brzmieniu obowiązującym przed Przepis art. 63a uchylonej NajLokU, do tych osób, nakazywał stosować art. 8 ust. 1 NajLokU – przepis ten stanowił, że w razie śmierci najemcy jego:- zstępni, wstępni, pełnoletnie rodzeństwo,- osoby przysposabiające albo przysposobione oraz osoba, która pozostawała faktycznie we wspólnym pożyciu małżeńskim z najemcą, mieszkający z nim stale do chwili jego śmierci, wstępowały w stosunek najmu lokalu oraz nabywały jego uprawnienia i obowiązki związane z tym lokalem, chyba że się tego prawa zrzekną wobec również: W jakich sytuacjach można wstąpić w stosunek najmu?Nie dotyczyło to osób, które w chwili śmierci najemcy miały tytuł prawny do zajmowania lokalu mieszkalnego. Czy osoba, która stale mieszkała z najemcą lokalu należącego do gminy może wstąpić w stosunek najmu?Osoba, która mieszkając stale z najemcą lokalu należącego do gminy, była stroną mowy o opiekę, zawartej na podstawie art. 9 ust. 2 Prawa lokalowego z 1974 r., a która nie ma tytułu prawnego do zajmowania innego mieszkania, wstępuje w stosunek najmu z chwilą śmierci najemcy także pod rządem NajLokU. Czy osoby mają prawo wypowiedzieć najem, jeżeli wstąpiły w stosunek najmu?Przepis art. 691 Kodeksu cywilnego w pierwotnym brzmieniu (przed utratą mocy z dniem na podstawie art. 47 pkt 3 NajLokU) stanowił, iż w razie śmierci najemcy mieszkania osoby bliskie najemcy, które stale z nim mieszkały, aż do chwili jego śmierci wstępują w stosunek najmu. Jednak osoby te mogą wypowiedzieć najem z zachowaniem ustawowych terminów również serwis: NieruchomościW razie wypowiedzenia najmu przez niektóre z nich najem kończy się względem tym, które wypowiedzenia dokonały. W przypadku braku osób bliskich stosunek najmu lokalu mieszkalnego prawna: - ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego z dnia 21 czerwca 2010 r. ( Nr 71, Kodeks cywilny Pytanie dotyczy kwestii mieszkania zakładowego. Mojemu ojcu, który był wieloletnim pracownikiem dużej firmy z branży energetycznej (dziś spółka skarbu państwa) w 1972 r. przyznano mieszkanie służbowe (najem). Ojciec zmarł kilka lat temu. Od tamtej pory sam mieszkam w tym mieszkaniu (jestem tu zameldowany od 40 lat). Do dziś zakład pracy wystawia czynsz na zmarłego ojca i ignoruje moje pisma w sprawie przepisania umowy najmu na mnie, ewentualnie możliwości wykupu mieszkania. Czynsz, wystawiany na ojca, regularnie opłacam. Ostatnio, po mojej interwencji, otrzymałem pismo, iż zajmuję lokal „bezumownie”, czynsz będzie wystawiany na mnie, a sprzedaż lokalu nie wchodzi w rachubę, bowiem zakład będzie budynek rozbudowywał. Dodam, iż jestem stale bezrobotny, a kilka miesięcy temu podniesiono mi czynsz o 300 proc. Nie mogę starać się w urzędzie pracy o dodatek mieszkaniowy, ponieważ nie mam umowy najmu. Co mogę w takiej sytuacji zrobić? Czy spółka z większościowym udziałem Skarbu Państwa nie ma obowiązku zawrzeć ze mną umowy najmu? Nie posiadam umowy, którą z zakładem zawarł przed laty mój ojciec, pamiętam jednak, że był tam zapis „oddaje w najem mieszkanie służbowe”. Umowę na pewno posiada zakład, bowiem pokazywano mi ją podczas mojej (nieskutecznej) interwencji w sprawie przepisania najmu na mnie. Wstąpienie w stosunek najmu po zmarłym Sytuacja stała się tak poważna, że trzeba podjąć sensowne decyzje oraz przystąpić do ich realizacji. Chodzi o decyzje dotyczące stosunku najmu, być może wstąpienia w prawo najmu – przewidziane w artykule 691 Kodeksu cywilnego ( który stanowi: „§ 1. W razie śmierci najemcy lokalu mieszkalnego w stosunek najmu lokalu wstępują: małżonek niebędący współnajemcą lokalu, dzieci najemcy i jego współmałżonka, inne osoby, wobec których najemca był obowiązany do świadczeń alimentacyjnych, oraz osoba, która pozostawała faktycznie we wspólnym pożyciu z najemcą. § 2. Osoby wymienione w § 1 wstępują w stosunek najmu lokalu mieszkalnego, jeżeli stale zamieszkiwały z najemcą w tym lokalu do chwili jego śmierci. § 3. W razie braku osób wymienionych w § 1 stosunek najmu lokalu mieszkalnego wygasa. § 4. Osoby, które wstąpiły w stosunek najmu lokalu mieszkalnego na podstawie § 1, mogą go wypowiedzieć z zachowaniem terminów ustawowych, chociażby umowa najmu była zawarta na czas oznaczony. W razie wypowiedzenia stosunku najmu przez niektóre z tych osób stosunek ten wygasa względem osób, które go wypowiedziały. § 5. Przepisów § 1-4 nie stosuje się w razie śmierci jednego ze współnajemców lokalu mieszkalnego.” Dla mnie (jako dla kogoś, kto zna tę sytuację tylko z przedstawionego opisu) nie do końca jasne są Pańskie słowa, cytuję: „Ojciec zmarł kilka lat temu. Od tamtej pory sam mieszkam w tym mieszkaniu (jestem tu zameldowany od 40 lat).” Nie wiem, czy chodzi o Pańskie zamieszkiwanie w tymże mieszkaniu za życia Pańskiego taty (do jego śmierci), czy też Pan się wprowadził do tegoż mieszkania (ponownie) dopiero po śmierci taty. Chodzi o wprost kluczową okoliczność, która może być przedmiotem dowodu w ewentualnym postępowaniu cywilnym. Wstąpienie w prawo najmu następuje z mocy samego prawa; nie ma (w świetle prawa) czegoś takiego jak „przepisanie umowy” – to jest zwrot potoczny. Jeżeli Pan wstąpił w prawo najmu, to stał się Pan najemcą, a więc powinien Pan płacić czynsz (czyli wypełniać jeden z podstawowych obowiązków najemcy w świetle art. 659 – a nie odszkodowanie za bezumowne korzystanie z lokalu (przewidziane w artykule 18 ustawy o ochronie praw lokatorów…); umowy najmu (w tym sytuacji najemcy) dotyczą głównie przepisy (art. 659 i następne) oraz część przepisów ustawy o ochronie praw lokatorów…. Osoba zajmująca cudze mieszkanie bez tytułu prawnego ma obowiązek uiszczać odszkodowanie za bezumowne korzystanie z lokalu. Pan użył określenia „czynsz” – proszę dokładnie (w dokumentach) sprawdzić, jakiego określenia (jakich określeń) użyto w (związanej z tym mieszkaniem) kierowanej do Pana korespondencji. Jeżeli użyto rzeczownika „czynsz” lub określenia „najemca” (zwłaszcza wobec Pana), to takie materiały (jako dowody z dokumentu) mogłyby się przydać na (ewentualnej) drodze sądowej; dowody z dokumentu nie tylko są na ogół łatwe w użyciu (o ile jest do nich dostęp), ale także mają duże znaczenie dowodowe – głównie: art. 74 oraz art. 244 i następne Kodeksu postępowania cywilnego ( Wspomnienie o podwyżce (i to znacznej) może sygnalizować, że chodzi o wyznaczenie wysokości odszkodowania za bezumowne korzystanie z lokalu. Jeżeli do tego doszło po upływie dłuższego czasu od śmierci Pańskiego taty, to można zakładać, że samo pobieranie od Pana czynszu było przejawem traktowania Pana jako najemcy – czyli osoby mającej tytuł prawny do korzystania z danego mieszkania (osoby wykonującej przysługujące jej uprawnienia do lokalu). Ten aspekt także może okazać się ważny – zwłaszcza w takiej sytuacji, gdy Pan zamieszkał (ponownie) w danym mieszkaniu po śmierci swego taty. Wstąpienie w prawo najmu ma charakter obiektywny; następuje niezależnie od woli lub świadomości (w tym świadomości prawnej) – zarówno wynajmującego (jego przedstawiciela), jak też osoby wstępującej w prawo najmu. Na ogół spory związane z wstąpieniem w prawo najmu dotyczą odmowy traktowania nowego najemcy (który wstąpił w prawo najmu) jako najemcy, np. przejawiające się: żądaniem płacenia odszkodowania za bezumowne korzystanie z lokalu, żądaniem wyprowadzenia się nowego najemcy, odmową potwierdzenia w dokumentach (np. w aneksie do umowy najmu), wytoczeniem powództwa (o zapłatę odszkodowania za bezumowne korzystanie z lokalu lub o eksmisję). Niekiedy jednak mają miejsce spory innego rodzaju; dziecko najemcy (zwłaszcza starego lub schorowanego) wyprowadza się po śmierci najemcy (ale bez oficjalnego i potwierdzonego „zdania kluczy”) – po jakimś czasie (np. po pond roku) wynajmujący dochodzi na drodze prawnej zapłaty czynszu z odsetkami za zwłokę od nowego najemcy, który faktycznie zlekceważył to, że wstąpił w prawo najmu. Zobacz również: Mieszkanie dla policjanta Udowodnienie zameldowania Zameldowanie – zapewne łatwe do udowodnienia (np. przy pomocy zaświadczenia – może przemawiać za tym, że Pan stał się najemcą danego mieszkania (wskutek wstąpienia w prawo najmu). Pan zna sytuację – zarówno swe faktyczne zamieszkiwanie, jak i inne okoliczności (np. stawianie się w urzędzie pracy, kontakty z sąsiadami i innymi ludźmi). Proszę także takie okoliczności brać pod uwagę. Oczywiście, w Pańskim interesie leży przedstawienie w sądzie dowodu na okoliczność zameldowania, ale przecież (zwłaszcza z uwagi na opisane przez Pana zachowania przedstawicieli wynajmującego) można spodziewać się prób podważenia Pańskiego stanowiska; polemiki w sprawach cywilnych są czymś oczywistym – zwłaszcza z uwagi na ważny (także dla Pana) artykuł 230 („Gdy strona nie wypowie się co do twierdzeń strony przeciwnej o faktach, sąd, mając na uwadze wyniki całej rozprawy, może fakty te uznać za przyznane.”). Dlatego proszę (nawet na wszelki wypadek) w swej strategii działania – której przygotowanie zalecam – uwzględnić taktykę w zakresie zagadnień dowodowych. W sprawach cywilnych (szczególnie rzeczywiście spornych) duże znaczenie ma aktywność stron – nie tylko z uwagi na ww. art. 230 Strony same (bez czekania na „zauważenie” przez sędziego) powinny proponować dowody (w celu wykazania określonych okoliczności, zwłaszcza ważnych dla danej sprawy), ale także przedstawiać argumenty przemawiające na swą rzecz oraz polemizować z twierdzeniami przeciwnymi i stawiać (zgłaszać) zarzuty – nie tylko zarzuty przedawnienia (art. 117 Duże znaczenie ma wywiązanie się z prawnego obowiązku udowodnienia okoliczności (faktów), z których wywodzi się skutki prawne (art. 232 art. 6 Prawdopodobnie przyjdzie Panu wytoczyć powództwo o ustalenie – tę konstrukcję prawną przewidziano w art. 189 („Powód może żądać ustalenia przez sąd istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa, gdy ma w tym interes prawny.”). Pan zna sytuację – zwłaszcza dotyczącą tego, czy Pan mieszkał w tymże mieszkaniu do śmierci swego taty – więc proszę określić precyzyjnie to, co miałoby zostać ustalone w wyroku o ustalenie (i co byłoby przedmiotem żądania powodowego, wyrażonego w pozwie). Jeżeli doszło do wstąpienia w prawo najmu, to Pańskie żądanie mogłoby dotyczyć ustalenia przysługiwania Panu stosunku do mieszkania … (oznaczenie mieszkania) wskutek wstąpienia w prawo najmu albo mogłoby dotyczyć ustalenia wstąpienia przez Pana w prawo najmu (dotyczącego danego mieszkania) i przysługiwania Panu statusu najemcy (prawa najmu) do tegoż mieszkania. Jeśli zaś nie doszło do wstąpienia przez Pana w prawo najmu, to być może (zwłaszcza w przypadku nazwania Pana „najemcą” lub żądania od Pana „czynszu”) doszło do zawarcia umowy najmu wskutek zgodnych zachowań stron (świadczących o zawarciu umowy najmu) – choć do podpisania umowy najmu nie doszło; w takim przypadku główne żądanie Pańskiego powództwa powinno być nieco odmienne od wcześniej zasygnalizowanych wariantów. Proponuję unikać czekania na „dalszy krok” przedstawicieli wynajmującego. Oczywiście, Pan może zwrócić się do wynajmującego o poszanowanie prawa (np. w zakresie wstąpienia w prawo najmu przez Pana), ale Pańskie wezwanie powinno zostać skierowane na piśmie (skuteczność ustnego załatwiania spraw zapewne już Pan poznał). Pisma trzeba składać za pokwitowanie przyjęcia (np. przez sekretariat lub biuro podawcze instytucji) lub wysyłać listami poleconymi (i to „za zwrotnym potwierdzeniem odbioru”). Proponuję w wezwaniu (skierowanym do wynajmującego) wyznaczyć termin oczekiwania na odpowiedź – realistyczny, ale niezbyt długi (np. dwa tygodnie). Jakiś czas przyda się Panu na przygotowanie do ewentualnego procesu cywilnego lub do innych okoliczności – np. negocjacji lub zaproponowania podpisania dokumentów. Proszę podpisywać tylko to, co Pan przeczytał i na co się Pan zgadza – w całości. Wstąpienie w prawo najmu (o ile do niego doszło) oznacza, że Pan stał się najemcą w ramach tej samej umowy, a więc zbędne (lub bezprzedmiotowe) byłoby zawieranie nowej umowy najmu; być może właściwe byłoby podpisanie aneksu do umowy najmu (przez Pana zaakceptowanego). Jeśli zaś nie doszło do wstąpienia w prawo najmu, to być może dojdzie do zawarcia umowy najmu albo Pan na drodze sądowej zażąda stwierdzenia, że do zawarcia takiej umowy doszło. Pewną niedogodnością może być to, że Pan nie ma egzemplarza umowy najmu. Proszę rozważyć przynajmniej jeden z następujących „kroków” w tym zakresie. Być może Pan poprosi o dostęp do związanych z tymże mieszkaniem dokumentów („teczki mieszkania”); na wszelki wypadek – gdyby zgodzono się tylko pokazać Panu dokumenty – przydać się może urządzenie do fotografowania (by przynajmniej w taki sposób Pan mógł przedstawić jakiś „ślad umowy”). W grę może wchodzić także zawnioskowanie do sądu o zabezpieczenie dowodów (art. 310 i następne – np. przez zabezpieczenie „teczki mieszkania” (ze szczególnym uwzględnieniem egzemplarza umowy najmu); w uzasadnionych sytuacjach zabezpieczenie dowodu jest dopuszczalne nawet przed wytoczeniem powództwa. Pańska sytuacja życiowa (zwłaszcza brak pracy) może uzasadniać zawnioskowanie w sądzie o zwolnienie Pana z kosztów sądowych (a może także o ustanowienie dla Pana pełnomocnika prawnego z urzędu). Informacje na ten temat są dostępne w sądach, a także poprzez adres internetowy: Czasami staranie o uzyskanie zwolnienia od kosztów sądowych trochę trwa, więc proszę – ze względów praktycznych – rozważyć opłacenie (o ile byłoby to możliwe) kosztów sądowych w związku z wnioskowaniem o zabezpieczenie dowodów (np. dokumentów z „teczki mieszkania”). Także z uwagi na koszty sądowe zwracam uwagę na możliwość zawezwania wynajmującego do próby ugodowej – takie wezwanie (objęte dość niską opłatą sądową) kieruje się do sądu rejonowego. Pan jest uprawniony wystąpić na drogę prawną nawet bez pisemnego wezwania wynajmującego, ale być może takie wezwanie mogłoby mieć korzystne dla Pana skutki. Skoro wynajmującym jest spółka z kapitałem państwowym, to proszę rozważyć przedstawienie problemu właściwemu ministrowi (po dowiedzeniu się, który resort pełni nadzór właścicielski). Jeżeli Panu przysługuje prawo najmu (status najemcy) – nie tylko wskutek wstąpienia w prawo najmu – to żądanie wyższych od należnego czynszu opłat mogłoby być przejawem działań bezprawnych, także w rozumieniu prawa karnego (to zaś mogłoby uzasadniać przedstawienie problemu organom ścigania, np. prokuraturze). Zobacz również: Mieszkanie kwaterunkowe po śmierci głównego najemcy Jeśli masz podobny problem prawny, zadaj pytanie naszemu prawnikowi (przygotowujemy też pisma) w formularzu poniżej ▼▼▼

mieszkanie policyjne po śmierci najemcy